4 goede redenen om in ontwikkelingssamenwerking te investeren: een mening van Be-cause health en haar lidorganisaties, ter gelegenheid van het 20-jarig bestaan van het platform
Twintig jaar geleden werd het Belgische platform voor wereldgezondheid, Be-cause health, opgericht. Be-cause health brengt organisaties en individuele experts samen die actief zijn in alle domeinen van de wereldgezondheid, zowel in België als internationaal, en die allemaal overtuigd zijn dat gezondheid een fundamenteel mensenrecht is. Vandaag, op onze 20e verjaardag, hebben we veel om trots op te zijn. Veel van wat we als Belgische spelers hebben bereikt, hebben we gedaan met de steun van de Belgische overheid. We zijn dus gemotiveerd om op deze weg verder te gaan. Daarom maken we ons zorgen over de geruchten over een mogelijke vermindering van het budget voor ontwikkelingssamenwerking.
We snappen dat de Belgische (federale) regering met veel dingen tegelijk bezig is in een lastige geopolitieke en fiscale situatie, maar we willen toch vier redenen delen waarom het belangrijk is om de financiële bijdrage van België aan ontwikkelingssamenwerking en humanitaire hulp te behouden en zelfs te verhogen.
1. Uitgebreide en gerespecteerde expertise
Ten eerste heeft België de afgelopen decennia een brede en gerespecteerde expertise opgebouwd, vooral op gebieden als volksgezondheid en de organisatie van de gezondheidszorg, ziektebestrijding, gezondheid van moeders en kinderen, rechten op het gebied van seksuele en reproductieve gezondheid, versterking van gezondheidszorgstelsels en humanitaire hulp op het gebied van gezondheid. Deze expertise helpt de wereldwijde gezondheidsveiligheid te verbeteren en zorgt ervoor dat we goed kunnen reageren op bedreigingen zoals pandemieën en andere grensoverschrijdende gezondheidsrisico's. Bovendien zorgt de focus van België op het bevorderen van gelijkheid op gezondheidsgebied voor meer rechtvaardigheid en betere toegang tot gezondheidszorg, vooral voor mensen in de meest kwetsbare situaties. In een wereld waar gezondheidsrisico's steeds erger worden door de klimaatcrisis, gewapende conflicten en ontheemde bevolkingsgroepen, speelt België een belangrijke en gerespecteerde rol in het verbeteren van de wereldwijde gezondheidsveiligheid en eerlijke toegang tot gezondheidszorg, dankzij zijn expertise en jarenlange inzet. Als er gekozen zou worden om het budget voor ontwikkelingssamenwerking te verlagen, zou België zijn uitgebreide internationale expertise op het gebied van wereldwijde gezondheid kunnen verliezen.
2. Al decennialang een belangrijke rol in wereldwijde gezondheidsinspanningen
Ten tweede loopt België al decennialang voorop in de wereldwijde inspanningen op het gebied van gezondheidszorg en speelt het vanaf het begin een centrale rol in het mondiale gezondheidsbeleid. België was medeoprichter van de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) en speelde een belangrijke rol bij de oprichting van UNAIDS en het Global Fund. Het land blijft belangrijke basis- en flexibele financiering verstrekken om deze organisaties te ondersteunen. Dit engagement wordt versterkt door de aanwezigheid van België in tal van Afrikaanse landen via bilaterale programma's en ngo's, ook in zeer moeilijke contexten. Instellingen zoals het Instituut voor Tropische Geneeskunde (ITG), universiteiten, ngo's, ziekenfondsen, bilaterale samenwerking (Enabel) en de privésector hebben samengewerkt om onderzoek en innovatie te stimuleren, vooral op gebieden zoals volksgezondheid, de organisatie van de gezondheidszorg, de ontwikkeling van vaccins, de bestrijding van ziekten en de bevordering van de tropische geneeskunde. Door de financiële bijdragen te verminderen, zou België veel minder goed in staat zijn om deze belangrijke rol te spelen in het versterken van gezondheidszorgstelsels en het bevorderen van wereldwijde oplossingen op het gebied van gezondheid, die iedereen ten goede komen.
3. Positieve invloed op het welzijn van de wereld
Bovendien richt de Belgische ontwikkelingssamenwerking zich vooral op eerlijke toegang tot belangrijke diensten zoals gezondheidszorg, onderwijs, voedselzekerheid en sociale bescherming. Maar naast deze prioriteiten hebben ook zaken als gendergelijkheid, steun aan het maatschappelijk middenveld en de ontwikkeling van de privésector, en het tegengaan van en aanpassen aan klimaatverandering een grote invloed op de gezondheid van mensen wereldwijd en moeten ze dus ook meegenomen worden. Door een geïntegreerde aanpak te volgen, is de Belgische ontwikkelingssamenwerking essentieel gebleken voor het bevorderen van gezondere gemeenschappen en het aanpakken van de bredere context van gezondheid. We leven in een onderling verbonden wereld die wordt gekenmerkt door meerdere crises, waar onderling verbonden uitdagingen – zoals armoede, gebrek aan sociale bescherming, schuldenlast en de klimaatcrisis (die nu wordt erkend als de grootste bedreiging voor de gezondheid) – elkaar versterken. Het is super belangrijk om deze uitdagingen samen aan te pakken, in een geest van internationale solidariteit, voor het welzijn van gemeenschappen over de hele wereld, nu en in de toekomst. Door minder geld te geven, zou België veel minder invloed hebben op het leven en de gezondheid van miljoenen mensen in onze partnergemeenschappen.
4. Beloften nakomen
Ten slotte is het belangrijk dat beloften worden nagekomen, of in ieder geval in goed vertrouwen worden gedaan. Nog maar een paar weken geleden stemde België in New York voor het Pact voor de Toekomst van de Verenigde Naties, dat onder andere de belofte van rijkere landen herbevestigt om ’hun respectieve toezeggingen op het gebied van officiële ontwikkelingshulp te intensiveren en na te komen, met inbegrip van de toezegging van de meeste ontwikkelde landen om de doelstelling van 0,7 % van het bruto nationaal inkomen voor officiële ontwikkelingshulp te halen«. Als we (nog verder) van deze belofte afwijken, zou dat de geloofwaardigheid van België en van elke overeenkomst op VN-niveau schaden.
Gezien het bovenstaande, vragen we de volgende Belgische regering echt om haar geld voor ontwikkelingshulp op hetzelfde niveau te houden of zelfs te verhogen. Op dit belangrijke moment, nu de uitdagingen en ongelijkheden op het gebied van wereldwijde gezondheid urgenter zijn dan ooit, zou elke bezuiniging op de financiering decennia van vooruitgang teniet kunnen doen en ernstige gevolgen kunnen hebben voor de wereldwijde en Belgische gezondheid.
Laten we België blijven promoten als wereldleider in internationale samenwerking, vooral in de gezondheidssector, zonder afbreuk te doen aan zijn belangrijke rol in het bouwen aan een eerlijkere, gezondere en duurzamere wereld voor de huidige en toekomstige generaties.
Deze open brief is ondertekend door de volgende organisaties, die samen het Be-cause health-netwerk vormen:
- Action Damien, Pascale Barnich, algemeen directeur van Action Damien
- Bluesquare, Nicolas De Borman, CEO en oprichter, BlueSquare
- Child-Help, Mieke Van Poucke, coördinator Child-Help
- Christelijke Mutualiteit (CM), Elise Derroitte, vicevoorzitter van de Christelijke Mutualiteit
- Deutsche Stiftung Weltbevölkerung (DSW), Martín Lasanta Agustín, Advocacy Officer Deutsche Stiftung Weltbevölkerung
- School voor Volksgezondheid van de ULB (ESP ULB), Magali Pirson, voorzitter van de School voor Volksgezondheid van de ULB
- Enabel, Karel Gyselinck, Coördinator Enabel (Unit ‘Global Health, Social Protection and Health Rights’)
- FOS, Annuschka Vandewalle, secretaris-generaal FOS
- Fracarita, Vanlerberghe Elisa, Tijdelijk directeur, Fracarita
- Fraternité Médicale Guinée (FMG), Abdoulaye Sow, directeur van Fraternité Médicale Guinée
- Friendship Belgium, vertegenwoordigd door de raad van bestuur, met aan het hoofd H.K.H. prinses Esmeralda van België
- GAMS België, Fabienne Richard, uitvoerend directeur GAMS België
- hera, Leen Jille, CEO & expert op het gebied van volksgezondheid hera
- Handicap International – Humanity & Inclusion, België (HI), Antoine Sepulchre, algemeen directeur Handicap International – Humanity & Inclusion, België
- Instituut voor Tropische Geneeskunde (ITG), Lut Lynen, directeur Instituut voor Tropische Geneeskunde
- Louvain Coopération, Jean-Michel Pochet, algemeen directeur van Louvain Coopération
- Médecins du Monde, België, Davide Olchini, Directeur Gezondheid Médecins du Monde
- Artsen zonder Vakantie, Stefaan Bonte, directeur Artsen zonder Vakantie
- Memisa, Elies Van Belle, algemeen directeur Memisa
- Huis voor diabetespatiënten in Congo (MSDC), Futshu Likondja, coördinator van het Huis voor diabetespatiënten in Congo
- Quamed, Ed Vreeke, Managing Director Quamed
- Sensoa, Chris Lambrechts, Directeur Sensoa
- Solidaris, Alain Coheur, directeur Europese en internationale zaken bij Solidaris
- Ugani Prosthetics, Joren Vallaeys, medeoprichter – COO Ugani Prosthetics
- ULB Cooperation, Félix Vanderstricht, coördinator van Operaties, Onderzoek en Innovatie ULB Cooperation
- UNICHIR, Réginald Moreels, oprichter & Jan Goossens, directeur UNICHIR
- Viva Salud, Fanny Polet, directeur van Viva Salud
- Be-cause health, Stefaan Van Bastelaere, voorzitter van het stuurcomité van Be-cause health, Enabel, Magalie Schotte, coördinator Be-cause health, IMT
