Zorgverleners op de Filippijnen strijden voor een rechtvaardig gezondheidszorgsysteem, terwijl ze te maken hebben met onderdrukking door de staat, zo blijkt uit een recente discussie van Viva Salud, Quinoa en ICHRP
Dit artikel verscheen op 20 september in People's Dispatch
Op de Filippijnen, particuliere belangen gaan boven de publieke behoeften
Op de Filippijnen zetten gezondheidswerkers zich in voor een rechtvaardig gezondheidszorgsysteem, terwijl ze te maken hebben met structurele verwaarlozing en privatisering. Tegelijk verdedigen ze hun democratische rechten tegen de onderdrukking door de staat. Tijdens een recent webinar, georganiseerd door Viva Salud, Quinoa en de Internationale Coalitie voor Mensenrechten op de Filippijnen (ICHRP), kwamen een aantal problemen aan het licht waarmee ze dagelijks te maken hebben.
Kat Berza, hoofd van de afdeling belangenbehartiging en onderzoek van de Raad voor gezondheid en ontwikkeling (CHD), benadrukte dat, ondanks de rijkdom aan natuurlijke hulpbronnen van het land, 46 % van de gezinnen is arm en gezondheidszorg blijft grotendeels ontoegankelijk. In 2022 waren de zorgkosten voor patiënten goed voor 44,7 % van de totale uitgaven, waarbij de gemiddelde ziekenhuisrekening 46.640 Php (ongeveer 838 USD) bedroeg, ofwel ongeveer drie maanden minimumloon. Volgens Kat Berza laat dit zien dat de regering er totaal niet in slaagt om de wet te handhaven en de toegang tot gezondheidszorg te waarborgen.
De privatisering heeft de situatie nog erger gemaakt: 66,4 % van de ziekenhuizen waren in 2020 particulier. Particuliere instellingen vragen vaak bedragen die voor de meeste Filippino’s onbetaalbaar zijn. De publiek-private samenwerkingen, die door president Marcos Jr. worden aangemoedigd, versterken de commercialisering van de gezondheidszorg nog meer, door waarbij privébelangen worden gediend ten koste van de publieke behoeften. Met slechts 5 % van de nationale begroting voor gezondheidszorg is de inzet van de regering om toegankelijke gezondheidszorg te bieden echt veel te weinig.
Repressie tegen zorgpersoneel
Gezondheidswerkers strijden niet alleen voor een toegankelijk gezondheidszorgsysteem, maar ook voor hun rechten. Ze werken in instellingen die te weinig geld en personeel hebben, met lage salarissen (13.000 Php, oftewel 233 USD), ver onder het gemiddelde salaris van 36.480 Php (655 USD). Naast slechte arbeidsomstandigheden krijgen deze werknemers ook te maken met onderdrukking door de staat vanwege hun activisme.
Op de Filippijnen, Activisten worden vaak bestempeld als terroristen of opstandelingen omdat ze zich inzetten voor een ingrijpende verandering van het systeem. Door deze intimidatie worden zorgverleners blootgesteld aan controle, arrestaties en, heel vaak, geweld.
Dr. Oliver Gimenez, beter bekend als Dr. Ogie, is een duidelijk voorbeeld van de ernstige risico’s waarmee gemeenschapsartsen op de Filippijnen te maken hebben. Als gezondheidswerker bij de Visayas Primary Healthcare Services (VPHCS) heeft dr. Gimenez gezondheidswerkers uit allerlei achtergronden opgeleid en zo de leemtes opgevuld die door de nalatigheid van de overheid waren ontstaan.
Zijn inzet bleef niet beperkt tot medische zorg, maar richtte zich ook op de diepere oorzaken van sociale onrechtvaardigheid. Samen met het Community Empowerment and Resource Network (CERNET) zette hij zich in tegen de structurele problemen die bijdragen aan armoede. In mei werd CERNET echter beschuldigd van het financieren van terrorisme op grond van de antiterrorismewet, een wet die steeds vaker wordt gebruikt om verzet tegen het overheidsbeleid de kop in te drukken. Door deze valse beschuldiging werden de bankrekeningen van CERNET en zijn partners bevroren, waardoor ze niet meer in staat waren om gemarginaliseerde gemeenschappen te bereiken.
Deze onderdrukking van volksorganisaties zoals CERNET is een bewuste poging om een sfeer van angst, waardoor nationale en internationale mensenrechtennormen worden geschonden en arme gemeenschappen cruciale steun wordt ontzegd.
Druk uitoefenen om het systeem te veranderen
Het verzet van zorgverleners en mensenrechtenorganisaties op de Filippijnen laat zien dat de strijd voor wereldwijde systeemverandering nog steeds gaande is. CHD en andere organisaties zetten alternatieve gezondheidszorgsystemen op via gemeenschapsprogramma’s, met meer dan 70 initiatieven waarbij meer dan 10.000 gezondheidswerkers in de gemeenschap worden opgeleid. Deze programma’s voorzien niet alleen in de directe gezondheidsbehoeften, maar stellen de gemeenschappen ook in staat om structurele ongelijkheden aan te pakken.
Hun strijd gaat verder dan alleen het verbeteren van de gezondheidszorg; ze willen ook dat er een grondige hervorming komt van een systeem dat winst boven mensen stelt. Mensenrechtenactivisten zoals dr. Gimenez laten zien hoe belangrijk zorgverleners zijn bij het bevorderen van meer sociale rechtvaardigheid.
People’s Health Dispatch is een tweemaandelijks bulletin dat wordt uitgegeven door de Volksgezondheidsbeweging en People's Dispatch . Voor meer artikelen en om je te abonneren op People’s Health Dispatch, klik je op hier.
Matilde De Cooman Ze werkt bij Viva Salud aan het recht op gezondheidszorg en internationale solidariteit. Daarnaast zet ze zich in voor Palestina en vrouwenrechten.
